Trądzik, łysienie, waga.
To często jeden problem.

Zespół policystycznych jajników (PCOS/PMOS) to najczęstsze zaburzenie hormonalne u kobiet w wieku rozrodczym – dotyczy około 10–15% z nich. Diagnozuje się go przy spełnieniu co najmniej 2 z 3 kryteriów Rotterdamskich: nieregularne lub brak owulacji, kliniczne lub biochemiczne cechy hiperandrogenizmu, policystyczna morfologia jajników w USG. Objawy mogą obejmować: nieregularny cykl, trądzik, hirsutyzm, łysienie, insulinooporność, trudności z ciążą. Diagnoza wymaga panelu hormonalnego i USG ginekologicznego.

Badanie hormonalne warto rozważyć przy: nieregularnych miesiączkach (rzadziej niż co 35 dni lub częściej niż co 21 dni), braku miesiączki przez ponad 3 miesiące, trądziku dorosłych, wypadaniu włosów, nadmiernym owłosieniu, trudnościach z ciążą po 12 miesiącach starań (lub 6 miesiącach po 35. roku życia), przewlekłym zmęczeniu mimo dobrego snu, nieuzasadnionym przyroście masy ciała. Panel hormonalny należy pobrać w odpowiednim momencie cyklu – lekarz wskaże, kiedy dokładnie.

Nie zawsze – ale trądzik pojawiający się lub nasilający po 25. roku życia, szczególnie w okolicach cyklu (broda, żuchwa, szyja), oporny na standardowe leczenie dermatologiczne, lub współwystępujący z innymi objawami (nieregularny cykl, hirsutyzm, łysienie) bardzo często ma podłoże hormonalne. W takim przypadku diagnostyka endokrynologiczna powinna poprzedzać lub towarzyszyć leczeniu dermatologicznemu. Leczenie przyczynowe + zabiegi estetyczne dają znacznie trwalsze efekty niż same zabiegi.

Tak – nieregularny cykl to sygnał, że coś w gospodarce hormonalnej wymaga uwagi. Cykl regularny (21–35 dni, owulacyjny) jest wskaźnikiem zdrowia hormonalnego kobiety. Nieregularność może wskazywać na PCOS/PMOS, zaburzenia tarczycy, hiperprolaktynemię, niedobory energetyczne (przy restrykcyjnych dietach), stres przewlekły lub zbliżającą się perimenopauza. Diagnoza pozwala szybko ustalić przyczynę i wdrożyć leczenie — zanim skutki się nasilą.

Leczenie PCOS/PMOS jest wielokierunkowe i zależy od dominujących objawów i celów pacjentki. Obejmuje zazwyczaj: przy insulinooporności – metforminę i/lub leki GLP-1, przy hiperandrogenizmie – leki antyandrogenowe (np. octan cyproteronu, spironolakton) często w połączeniu z antykoncepcją hormonalną, przy braku owulacji i chęci ciąży – induktory owulacji, przy trądziku i hirsutyzm – leczenie dermatologiczne/hormonalne i zabiegi estetyczne, zawsze – modyfikacja stylu życia i diety. Każdy plan jest indywidualny.

Tak – niedoczynność tarczycy w przebiegu Hashimoto może powodować nieregularne lub obfite miesiączki, brak owulacji, trudności z zajściem w ciążę i podwyższone ryzyko poronienia. Wynika to z wpływu hormonów tarczycy na oś podwzgórzowo-przysadkową i syntezę hormonów płciowych. Prawidłowo leczona niedoczynność tarczycy (utrzymanie TSH w zalecanych granicach dla danego etapu życia) przywraca regularność cyklu i znacznie poprawia płodność. Monitorujemy TSH regularnie – szczególnie przed i w trakcie starań o ciążę.

Moment pobrania krwi ma kluczowe znaczenie: FSH i LH – 2.–4. dzień cyklu; estradiol – 2.–4. dzień cyklu; progesteron – 21. dzień cyklu (lub 7 dni po owulacji); testosteron, DHEA-S, prolaktyna – dowolny dzień (rano, na czczo, bez intensywnego wysiłku dzień wcześniej); TSH – dowolny dzień. Przy nieregularnym cyklu lekarz wskazuje, kiedy dokładnie pobrać próbki. Nieprawidłowy timing badania może prowadzić do błędnych wyników – dlatego nie warto robić badań „samemu” bez konsultacji.

Pierwsza wizyta trwa 45–60 minut. Lekarz przeprowadza szczegółowy wywiad – historia cyklu, objawy, styl życia, leki, wyniki dotychczasowych badań. Na tej podstawie zleca indywidualny panel hormonalny z dokładnymi instrukcjami (kiedy pobierać, jak się przygotować). Na kolejnej wizycie omawiamy wyniki i ustalamy plan leczenia. Konsultacje online są dostępne dla pacjentek spoza Poznania.

Klinika Słowiańska w Poznaniu zapewnia kompleksową opiekę w obszarze ginekologii, endokrynologii, leczenia menopauzy, płodności, metabolizmu, zdrowia intymnego, trychologii oraz medycyny estetycznej i regeneracyjnej. W jednym miejscu współpracują ginekolodzy, endokrynolodzy, specjaliści medycyny estetycznej, chirurdzy i dietetycy, dzięki czemu pacjent nie jest kierowany między niezależnymi gabinetami, a diagnostyka i leczenie mogą być prowadzone według wspólnego planu.

Opiekę rozpoczynamy od szczegółowego wywiadu i diagnostyki dopasowanej do zgłaszanych problemów. W zależności od potrzeb może ona obejmować m.in. badania hormonalne, analizę składu ciała, trichoskopię, ocenę skóry za pomocą VISIA Canfield lub Dermalab Cortex oraz diagnostykę ginekologiczną. Na podstawie wyników lekarz przygotowuje indywidualny plan terapii, który może łączyć leczenie farmakologiczne, opiekę ginekologiczną i endokrynologiczną, wsparcie dietetyczne oraz zabiegi regeneracyjne.

W Klinice Słowiańskiej w Poznaniu leczymy przyczynę problemu i równocześnie zajmujemy się jego konsekwencjami. Dotyczy to m.in. menopauzy, PCOS/PMOS i zaburzeń hormonalnych, niepłodności, insulinooporności, otyłości, trądziku hormonalnego, łysienia androgenowego, chorób tarczycy, suchości pochwy oraz zmian po ciąży. Terapia nie kończy się na pojedynczej konsultacji lub zabiegu — obejmuje monitorowanie efektów, wizyty kontrolne i korygowanie planu leczenia wraz ze zmianą potrzeb pacjenta.